Wnętrza mieszkalne w renesansowej Anglii

Jak wyglądała architektura i wnętrza domów?

 

Stropy we wnętrzach elżbietańskich były drewniane, belkowe, sufity zaś gipsowe, z geometrycznymi podziałami i detalem figuralnym lub roślinnym. Była to kompozycja przeplatających się płaskich profili, o liniach krzywych i prostych, odpowiednich dla wnętrz niskich; w wysokich wnętrzach były to zwisające z sufitu formy w rodzaju stalaktytów. Sufity stanowiły jednolitą całość kompozycyjną z kominkiem i ścianami.

Dekoracja miała charakter w dużym stopniu formalny; wypełniała każde wolne miejsce, sprawiając wrażenie bogactwa. Można by i niej powiedzieć, że była dekoracją dekoracji. Duże okna stanowiły rownież bogatą kompozycję o pionowych i poziomych podziałach, z ozdobnym oszkleniem.

Wnętrza miały przeważnie ściany wyłożone drewnem, tak ze względów cieplnych, jak i akustycznych. Boazerie w [pokojach miały klasyczne podziały za pomocą pilastrów doryckich i jońskich, na bazach, z małymi płycinami między nimi, z gzymsem i dekoracją rzeźbiarską oraz barwną w żywych tonach lub według wzorów włoskich - chiaroscuro. W płycinach i na ścianie nad boazeria znajdowały się na ogół malowane sceny rodzajowe. Obok rzeźby występowała intarsja z drewna w różnych kolorach.

 

Wykładziny tarkett Warszawa - w Warszawie - www.wykladzinyotwock.pl

 

Hall miał zwykle w jednym końcu galerię, widoczna ponad ścianką oddzielającą hall od sieni. Ścianka - tzw. screen - w XVI i XVII w. jest nadal charakterystycznym elementem hallu, tak pod względem funkcjonalnym jak i dekoracyjnym. ścianka ta była wykonywana z drewna dębowego, z podziałami architektonicznymi, płycinami rzeźbionymi, gzymsem i balustradą.

Specjalna uwaga w rozwiązywaniu wnętrz domu była zwrócona na klatkę schodową, która w odróżnieniu od poprzedniego okresu stała się obecnie łącznikiem kompozycyjnym dwóch lub trzech poziomów, stanowiąc pole do popisu rzemieślników - cieśli i stolarzy, którzy w tak podatnym dla rzeźby materiale, jak dąb, pragnęli pokazać swój kunszt i artyzm w stosowaniu form renesansowych. Klatki były w większych domach dwubiegowe, w mniejszych trzy- lub czterobiegowe, z bogata rzeźbą słupków, poręczy i balustrady. Obok skomplikowanych w rysunku tralek, były wykonywane ażurowe kompozycje geometryczne, taśmowe, kartuszowe itp., z wazami na słupkach w załamaniu biegów. Centralnym akcentem wnętrz był kominek, który miał różnorodne rozwiązania architektoniczne.

 

Kolorowe wykładziny pcv - w Warszawie - www.wykladzinyotwock.pl

 

W małych pokojach kominki były niewielkie, w wielkich zajmowały dużą część ściany, tak na wysokość, jak i na szerokość. Dolna część, właściwa opraw paleniska, była przeważnie z kamienia, choć zdarzały się również wykonane w dębie, jak w czasach Tudorów. W okresie renesansu stosowano bogatą rzeźbę w kamieniu, jako fryz nad paleniskiem. Po bokach i nad kominkiem najczęsciej aż do sufitu, widzimy cały arsenał form klasycznych: kolumienek, kariatyd, arkad i nisz, motywów groteskowych i rustykowych, postaci i perspektyw, obok wszelkich rodzajów rzeźbionych profili, znanych nam z renesansu włoskiego. Jeśli dodamy dywany na podłogach, tkaniny, którymi zawieszano ściany, oraz kolorowe akcenty w oszkleniu okien, szczególnie efektowne w wykuszach - otrzymamy obraz tych wesołych, barwnych wnętrz, których główna cechą był intymny klimat mieszkalny, stworzony w wielkiej mierze dzięki wytrawnej ręce rzemieślnika-artysty. W późniejszym okresie, w stylu jakobiańskim wnętrza cechuje jeszcze bliższe nawiązanie do renesansu włoskiego; detal ma jednak nadal charakter odpowiedni dla drewna, czym różni się od detalu włoskiego, odpowiedniego raczej dla kamienia i metalu. Sufity były większymi kompozycjami wykonanymi w gipsie, opartymi głownie na liniach geometrycznych z motywami roślinnymi. Detal gipsowy występował również w kominku, tworząc bogaty akcent wnętrza. W oknach i w gipsowych elementach dekoracji znajdowały się motywy heraldyczne.

 

Kolorowe wykładziny podłogowe - w Warszawie - www.wykladzinyotwock.pl

 

źródło: materiały książka S.Sienicki - Wnętrza mieszkalne